Alan Adı Seçimi ve Uzantı Kararı

Alan adı, bir işletmenin dijitaldeki en kalıcı varlığıdır. Site yenilenir, tasarım değişir, ajans değişir; alan adı kalır. Bu yüzden aceleyle verilen bir karar yıllarca taşınır.
Hangi alan adı uzantısını almalıyım?
Kural basittir: hedef kitleniz nerede ise ona uygun uzantıyı alın, mümkünse .com'u da yanına ekleyin. Uluslararası çalışıyorsanız veya çalışmayı düşünüyorsanız .com hâlâ en güvenilir algılanan uzantıdır. Yalnızca Türkiye'ye satış yapıyorsanız .com.tr yerel güven verir. Bütçe elveriyorsa markanızın her iki uzantısını da alıp birini diğerine yönlendirmek, sonradan rakibin aynı adı almasını engeller.
.net, .org ve yeni uzantılar (.ajans, .online, .shop) ikinci tercihtir. Kullanıcı çoğu zaman adı doğru hatırlar ama uzantıyı .com sanarak yazar; bu, ziyaretçinin başkasının sitesine düşmesi anlamına gelir.
İyi bir alan adının özellikleri
- Telefonda söylenebilir olmalı. "Tire var mı?", "iki 'l' mi?" sorularını doğuran her ad zayıftır.
- Kısa olmalı. 15 karakterin altı iyi bir hedeftir.
- Tire ve rakam içermemeli. Ne yazıldığı akılda kalmaz, sözlü aktarımda kaybolur.
- Marka olmalı, anahtar kelime değil. "en-ucuz-mobilya" gibi adlar bugün sıralama avantajı sağlamaz, buna karşılık kurumsal algıyı düşürür ve büyüdüğünüzde dar kalır.
- Başka bir markayla karışmamalı. Almadan önce marka sorgusu yapın; benzerlik ileride hem hukuki hem itibari sorun çıkarır.
.com.tr için belge gerekiyor mu
Eskiden .com.tr için ticaret unvanı veya marka belgesi zorunluydu. 2022'den bu yana tahsis belgesiz ve başvuru sırasına göre yapılıyor. Yani .com.tr artık .com kadar hızlı alınabiliyor, ancak aynı sebeple istediğiniz ad kapılmış olabilir.
Süre, yenileme ve transfer
Alan adının süresi dolduğunda site ve e-postalar birlikte durur. Bu, çoğu işletmenin hazırlıksız yakalandığı en pahalı kesintidir; müşteriye giden faturalar bile ulaşmaz.
Üç şeyi baştan garantiye alın:
- Otomatik yenileme açık olsun ve ödeme kartının son kullanma tarihi güncel kalsın.
- Kayıt firmasındaki hesap işletmenin kendi hesabı olsun. Ajansın hesabına kayıtlıysa ilişki bittiğinde devir süreci uzayabilir.
- Uyarı e-postalarının gittiği adres kontrol edilebilir olsun. Yenileme uyarısı ayrılan bir çalışanın kutusuna düşüyorsa kimse görmez.
Transfer işlemi kayıt firmasından alınan bir kodla yapılır, birkaç gün sürer ve genelde süreyi bir yıl uzatır. Yeni almış olduğunuz bir alan adı ilk 60 gün transfer edilemez.
Alt alan adı mı, klasör mü
Blog veya mağaza gibi bölümleri blog.markaniz.com biçiminde alt alan adında mı, markaniz.com/blog biçiminde klasörde mi tutmak gerektiği sık sorulur.
Çoğu işletme için klasör daha doğrudur: aynı alan adı altında biriken güven ve bağlantı değeri tek yerde toplanır, yönetimi de basittir. Alt alan adı, teknik olarak ayrı bir sistem çalıştırdığınızda anlamlıdır — farklı bir altyapıda duran mağaza veya destek merkezi gibi.
Alan adı ile marka arasındaki ilişki
Alan adını almış olmak marka hakkı vermez. Aynı adı marka olarak tescil ettirmiş bir işletme varsa, alan adını önce almanız sizi korumaz. Tersi de geçerlidir: markanız tescilliyse aynı adı alan bir başkasına karşı hak talep edebilirsiniz.
Sıralama şöyle olmalı: ad üzerinde karar verin, marka sorgusu yapın, alan adını alın, ardından marka başvurusunu yapın. Bu dört adım birkaç gün sürer ve ileride adı değiştirmek zorunda kalmanın maliyetiyle kıyaslanamaz.
Sık yapılan üç hata
- Alan adını ajansın hesabına aldırmak. En yaygın ve en pahalı hata. İlişki bittiğinde devir uzayabilir; kötü senaryoda alan adı rehin kalır.
- Kişisel e-postayla kaydettirmek. Ayrılan bir çalışanın adresine kayıtlı alan adı, yenileme uyarılarını kimsenin görmemesi demektir.
- Benzer adları almamak. Yaygın yazım hatalarını ve
.com/.com.trçiftini almak yıllık birkaç yüz liralık masraftır; karşılığında trafiğinizin başkasına gitmesini engeller.
Alan adı değiştirmek gerekirse
Kaçınılmaz olduğunda kural bellidir: eski adresleri yenisine 301 kalıcı yönlendirme ile taşıyın, eski alan adını en az bir yıl daha elinizde tutun ve arama motoruna adres değişikliğini bildirin. Sıralamada geçici dalgalanma normaldir; yönlendirme doğru kurulduğunda birkaç ay içinde toparlar.
Alan adı e-postayı da belirler
Alan adı yalnızca sitenin adresi değildir; kurumsal e-posta adresiniz de onun üzerine kurulur. [email protected] ile ücretsiz bir e-posta servisinin adresi arasındaki güven farkı, özellikle ilk temasta belirgindir.
Bu yüzden alan adını seçerken e-posta tarafını da düşünün: uzun ve yazımı tartışmalı bir ad, telefonda e-posta adresi verirken her seferinde harf harf söylemek zorunda kalmanız demektir.
Alan adı alındıktan sonraki ilk üç iş
- Kayıt bilgilerini kontrol edin. Alan adının işletme adına ve işletmenin erişebildiği bir hesapta kayıtlı olduğunu doğrulayın.
- Otomatik yenilemeyi açın ve bitiş tarihini takvime hatırlatma olarak ekleyin.
- DNS kayıtlarını not alın. Site ve e-posta için hangi kayıtların tanımlı olduğunu bilmek, ileride bir sorun çıktığında teşhis süresini kısaltır.
Bu üçü on dakika sürer ve alan adıyla ilgili yaşanan sorunların büyük kısmını baştan önler.
Alan adı ve arama sıralaması
Alan adının içinde anahtar kelime bulunması bugün sıralama avantajı sağlamıyor. "en-ucuz-mobilya.com" gibi bir ad, on yıl önce işe yarayan ama artık karşılığı kalmamış bir yaklaşımın ürünü.
Buna karşılık alan adının yaşı ve üzerinde biriken güven değer taşır. Bu yüzden çalışan bir alan adını gerekmedikçe değiştirmemek, yeni ve "daha güzel" bir ada geçmekten genelde daha kârlıdır.
İkinci el alan adı almayı düşünüyorsanız geçmişini kontrol edin. Daha önce spam veya yasa dışı içerik için kullanılmış bir alan adı, arama motorlarında ceza taşıyor olabilir ve bunu temizlemek aylar sürer.
Birden fazla alan adı kullanmak
Aynı içeriği iki farklı alan adında yayınlamak zarar verir: arama motoru hangisinin asıl olduğunu bilemez ve ikisi birbirinin değerini böler.
Doğru yöntem tek bir asıl alan adı belirlemek, diğerlerini ona 301 ile yönlendirmektir. Yazım hatası varyantları, .com / .com.tr çifti ve eski marka adı bu şekilde tutulur — hepsi tek bir yerde toplanır.
Aynı kural www için de geçerlidir: markaniz.com ve www.markaniz.com ikisi birden açılıyorsa, biri diğerine yönlendirilmelidir.
Sık sorulanlar
Alan adını kaç yıllığına almalıyım? Uzun süreli tescilin sıralamaya etkisi yok. Ancak birden fazla yıl almak, yenilemeyi unutma riskini azaltır.
Alan adı gizliliği (whois privacy) gerekli mi? Kişisel bilgilerinizin herkese açık sorgularda görünmesini istemiyorsanız faydalı. Kurumsal alan adlarında zaten şirket bilgisi görünür, bir sakıncası yoktur.
Kullanmadığım alan adını bırakabilir miyim? Bırakırsanız başkası alabilir ve eski bağlantılarınız onun sitesine gider. Marka değeri taşıyan adları elde tutmak, yıllık ücretinden daha ucuza gelir.
Almayı düşündüğünüz adın müsaitliğini ve mevcut bir alan adının bitiş tarihini Domain Sorgulama aracıyla kontrol edebilirsiniz.